दुर्गे दुर्घट भारी: देवीची आरती

1. कडवे 1

   दुर्गे दुर्घट भारी तुजविण संसारी। अनाथनाथे अंबे करुणा विस्तारी। वारी वारी जन्म मरणांते वारी। हारी पडलो आता संकट निवारी॥

   हे दुर्गे, तुझ्याशिवाय हा संसार फार कठीण (दुर्घट) आहे. हे अनाथांच्या नाथे, हे अंबे, तुझी करुणा पसरव. जन्म आणि मृत्यूचा फेरा दूर कर, दूर कर (वारी). मी हरलो आहे; आता माझे संकट दूर कर.

2. धृपद

   जय देवी जय देवी महिषासुरमथिनी। सुरवर ईश्वर वरदे तारक संजीवनी॥

   हे महिषासुराचे मर्दन करणाऱ्या देवी, तुझा जयजयकार असो. श्रेष्ठ देवांना आणि ईश्वरालाही वर देणारी, तारणारी आणि नवे जीवन देणारी (संजीवनी) तूच आहेस.

3. कडवे 2

   त्रिभुवन भुवनी पाहता तुज ऐसी नाही। चारी श्रमले परंतु न बोलवे काही। साही विवाद करिता पडले प्रवाही। ते तू भक्तांलागी पावसि लवलाही॥

   तिन्ही लोकांत शोधले तरी तुझ्यासारखी दुसरी कोणी नाही. चारही (सहसा चार वेद असे समजतात) थकले, पण तुझ्याविषयी काही सांगू शकले नाहीत. साहीजण (सहसा सहा दर्शने किंवा शास्त्रे असे समजतात) वाद घालता घालता प्रवाहात वाहून गेले. अशी तू आपल्या भक्तांसाठी मात्र लगेच (लवलाही) धावून येतेस.

4. कडवे 3

   प्रसन्नवदने प्रसन्न होसी निजदासा। क्लेशांपासुनि सोडवि तोडी भवपाशा। अंबे तुजवाचून कोण पुरविल आशा। नरहरि तल्लिन झाला पदपंकजलेशा॥

   हे प्रसन्नमुखी, तू आपल्या दासांवर प्रसन्न होतेस. दुःखांतून सोडव आणि संसाराचे बंधन (भवपाश) तोड. हे अंबे, तुझ्याशिवाय कोण आशा पूर्ण करणार? नरहरी तुझ्या चरणकमळांच्या एका कणातच (लेशात) तल्लीन झाला आहे.

हा पाठ आमच्या हिंदी पानावरील पाठासारखाच आहे; तो पाच स्रोतांशी शब्दशः जुळवला आहे आणि सर्वांत ओळी त्याच आहेत. पाठभेद: धृपदात “महिषासुरमथिनी” ऐवजी “महिषासुरमर्दिनी” (अर्थ तोच) आणि काही ठिकाणी “जय देवी जय देवी जय महिषासुर…”; दुसऱ्या कडव्यात “तुजवीण भुवनी पाहता तुज ऐसे नाही”, “न बोलावे” आणि “पडिलो प्रवाही”; तिसऱ्या कडव्यात “होती निजदासा” आणि “सोडी तोडी”; पहिल्या कडव्यात “संकट नेवारी”. रचनाकाराविषयी स्रोत एकमत नाहीत: मराठी विकिपीडियानुसार तुळजापूरच्या भवानीच्या दर्शनाच्या वेळी ही आरती समर्थ रामदासांना स्फुरली, तर sanskritdocuments.org वरील मराठी आरती संग्रह ती संत नरहरी सोनार यांची सांगतो. आरतीच्या शेवटच्या ओळीत “नरहरि” हे नाव येते.